طرح «فارغالتحصیلان آماده کار» سالانه نزدیک به یک میلیارد دلار برای دولت استرالیا صرفهجویی دارد
تحلیل جدید نشان میدهد تداوم طرح «فارغالتحصیلان آماده کار» (Job-ready Graduates – JRG) در استرالیا، با وجود آنکه دولت فدرال خود این طرح را «ناموفق» توصیف کرده، هر ساله نزدیک به یک میلیارد دلار استرالیا برای خزانهداری صرفهجویی به همراه داشته است؛ صرفهجوییای که عمدتاً از محل افزایش سهم دانشجویان در شهریه و کاهش یارانههای آموزشی دانشگاهها تأمین میشود و با افت مشارکت، بهویژه در میان دانشجویان محروم، همزمان شده است.
مدلسازی انجامشده توسط گروه دانشگاهی Innovative Research Universities (IRU) نشان میدهد دانشجویان در سال ۲۰۲۴ تا ۳۶۸ میلیون دلار استرالیا (معادل ۱۹۶ میلیون پوند) بیش از حالتی پرداخت کردهاند که نرخهای مشارکت شهریه پیش از اجرای JRG پابرجا میماند.
در همین بازه، دانشگاهها نیز تا ۸۱۳ میلیون دلار استرالیا کمتر از آنچه در صورت تداوم نظام یارانهای پیشین از محل گرنتهای آموزشی دولت فدرال دریافت میکردند، بودجه گرفتهاند. این ارقام که با تعدیل تورم محاسبه شدهاند، پسزمینه مالی افت مشارکت در آموزش عالی را ترسیم میکنند؛ افتی که به گفته IRU بخشی از آن ناشی از سازوکارهای همین طرح اصلاح شهریه دانشگاههای استرالیا بوده و بهطور نامتناسبی بر دانشجویان از طبقات کمبرخوردار اثر گذاشته است.
بر اساس این تحلیل، ثبتنام در دورههای کارشناسی برای دانشجویان داخلی در فاصله سالهای ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۴ حدود ۳.۵ درصد کاهش داشته است. در همین دوره، شروع به تحصیل در میان یکچهارم پایین جمعیت از نظر وضعیت اقتصادی – اجتماعی، ۹.۸ درصد سقوط کرده است.
IRU محاسبه کرده است که این روند، سهم دانشجویان محروم از ظرفیتهای جدید کارشناسی را از ۱۶.۸ درصد در سال ۲۰۲۰ به ۱۵.۷ درصد در سال ۲۰۲۴ کاهش داده است.
در عین حال، آغاز به تحصیل دانشجویان محروم در حوزههایی با پایینترین شهریه – از جمله آموزش، پرستاری و زبانها – ۲.۱ درصد افزایش یافته، اما در رشتههای گرانقیمتی مانند علوم انسانی، علوم اجتماعی، بازرگانی و حقوق، ۱۹.۷ درصد کاهش ثبت شده است.
جرج ویلیامز، رئیس IRU، گفت استرالیا در زمینه برابری آموزشی «در حال عقبگرد» است، با وجود آنکه در سند Universities Accord تمرکز بر افزایش مشارکت گروههای «در حال حاضر کمنماینده» اعلام شده است. او افزود: «ما به دانشجویانی از همه پیشینهها نیاز داریم که بتوانند آزادانه علایق خود را دنبال کنند و وارد بازار کار در گستردهترین طیف حوزهها شوند. قیمتگذاری بهگونهای که برخی دانشجویان از همان نقطه ورود از مدارک دانشگاهی کنار گذاشته شوند، نهتنها آینده آنها بلکه آینده استرالیا را تضعیف میکند.»
لابیهای دانشگاهی نسبت به تداوم سازوکارهای JRG که اکنون تحت دولت کارگر (Labor) بیش از مدت استقرار آن تحت دولت محافظهکار آغازکننده طرح ادامه یافته است، بهطور فزایندهای ناامید شدهاند.
جیسون کلیر، وزیر آموزش، ضمن اذعان به اینکه Universities Accord توصیه کرده است طرح JRG به «اصلاح فوری» نیاز دارد، از اعلام جدول زمانی مشخص برای این اصلاحات خودداری کرد. او در گفتوگو با برنامه Radio National گفت: «شکی نیست که کار بیشتری باید انجام شود و ما به بررسی توصیهها ادامه خواهیم داد. اگر با تعداد زیادی از دانشجویان صحبت کنید، آنها فقط درباره هزینه مدرک صحبت نمیکنند، بلکه از هزینه زندگی در زمانی که برای مدرک خود تحصیل میکنند هم میگویند.»
بیل شورتن، همحزبی سابق کلیر در کابینه و معاون کنونی دانشگاه کانبرا استرالیا که عضو IRU است، گفت استرالیا «بیش از حد» بر دانشجویان تکیه کرده تا نظام آموزش عالی خود را تأمین مالی کند. او در سخنرانی در باشگاه ملی مطبوعات (National Press Club) اظهار کرد: «ما آینده جوانان خود را نهفقط با این واقعیت که آنها توان خرید خانه را ندارند، بلکه حتی با گرانتر شدن یک آموزش نسبتاً متعارف، مختل میکنیم. ما جوانانمان را در چرخهای معیوب گرفتار میکنیم که عدالت بیننسلی را تضعیف میکند.»
او گفت «فرض اولیه» نظام وامهای دانشجویی مبتنی بر درآمد در استرالیا – اینکه فارغالتحصیلان در ازای مزایای مادامالعمر، سهمی متوسط از هزینههای تحصیل خود را میپردازند – با JRG از بین رفته است. به گفته شورتن، این طرح «اثر مورد نظر» دولت برای سوق دادن انبوه دانشجویان به سمت رشتههای علوم را نداشته است، در حالیکه ثبتنام در این حوزهها نیز به هر حال کاهش یافته است. او افزود: «دانشجویانی که میخواهند در حوزه هنر تحصیل کنند، همچنان این کار را انجام میدهند، فقط با پرداخت هزینههایی بهطرز وحشتناک بالاتر.»
منابع مطلع بخش آموزش ابراز نگرانی کردهاند که دولت ممکن است با الزام به تدوین یک چارچوب ملی شناسایی و معادلسازی واحدها (national credit recognition framework) از ضرورت اصلاح JRG عبور کند؛ چارچوبی که به موجب آن، فارغالتحصیلان آموزشهای فنی و حرفهای (VET) مستقیماً وارد سال دوم دورههای دانشگاهی میشوند و از پرداخت شهریه یک سال تحصیل معاف میگردند.
کلر فیلد، مشاور آموزشی، گفت این ترتیبات برای دانشگاهها «هزینه قابلتوجهی» دارد، زیرا آنها با اعطای معادلسازی و پذیرش پیشرفته (advanced standing)، حدود یکسوم از درآمد خود را از دست میدهند. او در یادداشتی نوشت: «اتکا صرف به حسن نیت مؤسسات، مقیاس تغییری را که برای دستیابی به اهداف Accord در سراسر نظام لازم است، فراهم نخواهد کرد.»
برای آشنایی بیشتر با ساختار دانشگاهها و سیاستهای شهریه در استرالیا میتوانید به صفحه معرفی دانشگاه های استرالیا و نیز راهنمای جامع شهریه دانشگاه استرالیا در ویزانیل مراجعه کنید.